Madeira, Uniek en een echte aanrader (odieWijn)
Leuke weetjes

Madeira, uniek en een echte aanrader

Madeirawijnen…. Heb jij dit al eens geproefd? Ik kan je vertellen dat het een aanrader is. 
Madeira is uniek! Een langdurige rijping op een warme zonnige plaats, onder invloed van ruim zuurstof… Dat kan nooit goed gaan. Dat klopt! Dit moet je met wijn echt niet willen. Maar Madeira kan dit juist wel hebben!! Je krijgt er zelfs een frisse zachte zoete wijn van die na 100 jaar misschien nog wel beter is.

Wat is madeirawijn?

Madeirawijnen worden gemaakt op het Eiland Madeira. Dit is een vulkanisch eiland met een gemiddelde temperatuur van 21 graden. Dit eiland wordt ook wel ‘het eiland van de eeuwige lente’ genoemd.
In de 17e eeuw ontdekten de Portugezen dat de wijnen die ze als balast mee namen aan boord, tijdens de lange reizen in de tropen, bij thuiskomst nog verassend goed waren of zelfs verbeterd. De wijnen waren erg warm geweest.
Wijnen die lange tijd in aanraking zijn geweest met warmte krijgen vaak een wijnfout en worden er echt niet lekkerder op. Maar hoe bijzonder is het dat dit juist niet zo is bij Madeirawijn. Madeirawijn wordt er dus juist beter van. Vanaf de 18e eeuw werden de wijnen versterkt met alcohol. Hierdoor bleken ze onbeperkt houdbaar te blijven. Hoe gaaf is dat!

Madeira? Dit doe je toch in de soepen en sauzen?

Dat klopt. Er zijn veel madeirawijnen die je in je gerechten kan gebruiken, maar dit zijn vaak de madeirawijnen die 3 jaar oud zijn. Deze wijnen worden Estufada-wijnen genoemd. Ze worden gemaakt doormiddel van een snelle verhitting en naar 3 jaar mogen ze op de markt komen. De druif die ze hiervoor gebruiken heet tinta negra.
Zelf vind ik de oudere madeirawijnen heel interessant!

Hoe wordt madeirawijn gemaakt?

Madeira is een versterkte wijn. Dit betekend dat de wijn tijdens de vergisting versterkt wordt met 96% zuivere alcohol gestookt uit druiven. Doordat de vergisting stopt en er blijven suikers over in de wijn die niet vergist zijn. Dit maakt de wijn zoet. De wijn heeft nu een alcoholgehalte van minimaal 17%
Dan vindt de rijping plaats. Dit gebeurd in een warme omgeving. Hoe langzamer dit gebeurt hoe mooier de wijn wordt.

Estufajes zijn vaten waarin de wijn verwarmt wordt tot ongeveer 45 tot 50 graden. Dit gebeurd vooral bij de 3 jaar oude madeirawijnen.

Dan heb je ook nog het Canteiro systeem. Dit is de basis van alle kwaliteits-bewaarwijnen. De madeira rijpt in loodsen boven de grond waar de temperatuur minimaal 40 graden is. De meeste loodsen hebben een zinken dak en extra verwarmingsbuizen om deze temperatuur te behalen.
Het verwarmen gebeurt hier langzaam.

En dan heb je nog het Solera systeem. Deze term kom je ook tegen bij bijvoorbeeld Sherry maar dit is niet hetzelfde.
Bij Madeira blijft de wijn eerst 5 jaar bewaard. Daarna mag je er 10% uittappen wat verkocht mag worden. Het vat wordt weer aangevuld met jonge madeira. Dit mag een wijnboer maximaal 10x doen. Daarna moet alles gebotteld worden. Het maakt niet uit hoeveel tijd er tussen het aftappen zit. Zo kan het dus ook wijn van 100 jaar zijn.
Met dit systeem creëer je een mooie combinatie van oude smaken en frisse jonge smaken.

Hoe smaakt een Madeira?

Je kunt in Madeira gedroogd en gekonfijt fruit tegenkomen. Maar ook noten zoals walnoten, hazelnoten en amandelen. En je kan karamel honing of toffee tegen komen. Dit zijn allemaal tertiaire aroma’s.
Voor de wijnkenners onder ons, primaire en secundaire aroma’s zul je niet tegenkomen.

Je hebt verschillende stijlen madeira.

Sercial is droog met hoge zuren, iets zoet en fris. Een perfecte aperitief.
Tijdens de madeira masterclass van Jeroen Bronkhorst kreeg ik de tip om er zwaardvis met banaan en passievrucht erbij te eten.

Verdelho is iets zoeter dan de Sercial. Deze wijn is culinair de makkelijkst inzetbare Madeira.
Voorbeelden zijn hazelnoten, gerijpte kazen, paddestoelen, gebakken ananas, en vrijwel alle vleessoorten.

Boal / Bual is weer iets zoeter. Hij is gerijpt en fruitig met een volle body. Dit past goed bij eten met een rijp karakter.
Voorbeelden zijn walnoten, kazen, wildgerechten maar ook pure chocola.

Malvasia / Malmsey deze wijn is zoet met gemiddelde zuren en heeft een volle body.
Deze is zeer gerijpt.
Past goed bij noten, karamel, blauwe kazen, gestoofd en sterk gekruid vlees met zoete elementen. Zoete desserts, pure chocola.

Voor de horeca

Madeira is juist heel goed in te zetten in de horeca. Het is heel mooi te combineren met verschillende gerechten er zijn veel verschillende stijlen te krijgen met betrouwbare kwaliteiten. Je kan de wijnen zeer lang bewaren. Maar na opening is de wijn ook nog lang houdbaar. Heel handig dus om per glas te schenken. En je hebt een mooi verhaal aan tafel. Hier kan je echt veel over vertellen. Alleen al de unieke manier waarop het gemaakt is. Geweldig!
Er zijn echt zeer oude topwijnen te krijgen.

Nog een paar leuke weetjes

  • In de 18e eeuw werden deze wijnen Vinho da Roda genoemd. Door de lange reizen in de warma tropen werd de wijn langzaam gestoofd. 
  • In 1794 bedacht Pantaleão Fernandez het eerste estufagem-systeem.
  • Madeira heeft de langste oogstperiode ter wereld
  • De druif Tinta Negra is goed voor 85% van de productie.
  • De DO Madeira is in gedeeld in 10 wijnregio’s
  • Vino Claro is de gevormde wijn vlak na het versterken. 
  • Maderiseren is het langdurig verhitten van de wijn. 
  • Canteira is de naam van de houten balken waar de fusten op liggen. 
  • Na opening kan je Madeira best lang geopend bewaren. 3 jaar oude Madeira: 3-6 maanden houdbaar5 tot 15 jaar oude Madeira: 6-9 maanden houdbaarvanaf 20 jaar: 1 jaar houdbaar.

Wil je nog meer weten over deze interessante wijn? Kijk dan op de www.madeirawijn.nl

Wat vind jij van Madeira?

Volg en like om op de hoogte te blijven.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *